Dr Mateusz Szpytma ma szanse na poparcie Sejmu na szefa IPN [SONDA]

Kolegium IPN rekomendowało we wtorek wiceprezesa Instytutu dra Mateusza Szpytmę na stanowisko prezesa. Prezesa IPN wybiera Sejm za zgodą Senatu.

W przeciwieństwie do Karola Polejowskiego, który obecnie kieruje pracami IPN, a który nie uzyskał sejmowego poparcia w listopadzie ub. roku, nowy kandydat Kolegium IPN ma pewne szanse na wybór. Za Polejowskim głosowali w listopadzie tylko PiS i Konfederacja.

Poparcie PiS niemal pewne

Na razie parlamentarzyści różnych klubów nie składają wiążących deklaracji, bo formalne decyzje o sposobnie głosowania jeszcze nie zapadły. Jednak jak wynika z deklaracji posłów, Szpytma oprócz głosów PiS i Konfederacji mógłby liczyć na poparcie PSL.

Poparcie PiS dla Szpytmy jest niemal pewne. - Mogę powiedzieć, że na pewno stanowisko prezesa IPN powinno zostać obsadzone, a obecna koalicja rządząca odrzuciła świetnego kandydata, pana profesora Polejowskiego, wybitnego historyka. Tym razem Kolegium IPN zdecydowało o panu doktorze Szpytmie. Mam o nim bardzo dobre zdanie. Uważam, że to jest wysokiej klasy specjalista - powiedział PAP Andrzej Śliwka (PiS). - Będziemy w PiS o tej kandydaturze dyskutowali, ale sam mogę o panu Szpytmie wypowiedzieć się w samych superlatywach, mam też duże zaufanie do kolegium IPN w tym zakresie - dodał.

Konfederacja raczej "za"

Konfederacja też nie wyklucza poparcia, ale dopiero po ewentualnym spotkaniu z kandydatem. - Każdy, kto kandyduje na określone stanowisko, jeśli chce głosów Konfederacji, będzie miał szanse, żeby nas do siebie przekonać - zaznaczył Witold Tumanowicz (Konfederacja).

Najważniejsze podczas głosowania nad kandydaturą Szpytmy będzie stanowisko PSL, które jest częścią koalicji rządowej. Oficjalnie parlamentarzyści PSL nie chcą składać żadnych deklaracji. - Na pewno w kwestii tej kandydatury będziemy podejmować dyskusję w klubie. W ramach działalności PSL rzeczywiście utrzymywane były kontakty z tym kandydatem, natomiast nie czuję się upoważniona, żeby powiedzieć, czy będzie dla niego poparcie - powiedziała PAP posłanka Urszula Nowogórska (PSL).

Inny poseł PSL, pragnący zachować anonimowość, przyznał w rozmowie z PAP, że ludowcy bardzo pozytywnie oceniają Szpytmę i byliby w stanie go poprzeć. - Przecież w końcu jakiegoś prezesa IPN trzeba wybrać - podkreślił. Kolejny poseł PSL, również pragnący zachować anonimowość oświadczył, że są duże szanse na poparcie przez ludowców Szpytmy w Sejmie, choć problem może być w Senacie, gdzie PiS nawet z całym klubem Trzecia Droga, w którym są senatorowie PSL, nie ma większości.

Bez niespodzianek: KO przeciw

Zaś klub Koalicji Obywatelskiej, który ma najwięcej senatorów, raczej nie poprze Szpytmy ani w Sejmie, ani w Senacie. Parlamentarzyści KO negatywnie oceniają też ewentualne poparcie kandydata Kolegium IPN przez PSL. 

Współpracował z PSL

Mateusz Szpytma był niegdyś bliskim współpracownikiem nieżyjącego prezesa IPN Janusza Kurtyki, a od 2016 r. pełni funkcję wiceprezesa. Zajmuje się m.in. historią ruchu ludowego. Jest znany z utworzenia Muzeum Polaków Ratujących Żydów podczas II wojny światowej im. Rodziny Ulmów w Markowej, którą to placówką kierował w latach 2015-16.

Politycy PSL przyznają, że Szpytma zrobił wiele dla popularyzowania przez IPN historii ruchu ludowego. To również dzięki jego współpracy z Rzecznikiem Praw Obywatelskich oraz przekazaniu przez IPN obszernej dokumentacji – jeszcze wówczas Adamowi Bodnarowi – możliwe było doprowadzenie w 2023 r. do wydania przez Sąd Najwyższy w ramach kasacji wyroku uniewinniającego Wincentego Witosa i innych działaczy ruchu ludowego skazanych w latach 1932–1933 w tzw. procesie brzeskim.

Zgodnie z ustawą o IPN prezesa Instytutu Pamięci powołuje i odwołuje Sejm zwykłą większością głosów, za zgodą Senatu, na wniosek Kolegium IPN, które zgłasza kandydata spoza swojego grona. Kadencja prezesa trwa pięć lat, licząc od dnia złożenia ślubowania.

Źródło: Republika, PAP

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google. 

Jesteśmy na Youtube: Bądź z nami na Youtube

Jesteśmy na Facebooku: Bądź z nami na FB

Jesteśmy na platformie X: Bądź z nami na X